fesstiwal słowa w piosence
--

Jorie Graham w Polsce!

Wydarzenia [04.11.12]

Pierwszym zagranicznym gościem, którego ujawnia Fundacja Europejskich Spotkań Pisarzy, jest amerykańska poetka Jorie Graham, określana mianem jednej z najczęściej docenianych artystek USA.

Dział Prawo Autorskie sponsoruje ZAIKS

Tym samym odliczanie do przyszłorocznego 18. Europejskiego Portu Literackiego Wrocław nabiera rozpędu. Przyjazdowi będzie towarzyszyć premiera pierwszego w Polsce wyboru wierszy Graham, dokonanego przez Miłosza Biedrzyckiego i Ewę Chruściel.

 

Ambra

Ponieważ nasza skóra jest kompletnym krajobrazem, oceanem,
musimy być niezapomniani albo nie być wcale.

Kałamarnice, nieznane ludzkim oczom, wypływają
zwabione światłem księżyca na wodzie - coś,

co umyka tak wytrwale, warte jest pożądania.
Wtedy osiadają na mieliznach albo dopada ich

wróg, wieloryb. Czasem rybacy
wieszają papierowe latarnie na dziobach łódek

i tyłem wiosłują do brzegu. Tak dużo czasu
potrzeba, żeby uwierzyć

w dowody.
Weźmy połamany księżyc nad falami,

brak zapachu księżycowego światła
w słonej wodzie - w końcu

wzór staje się jasny. Kałamarnica olbrzymia, którą
rzadko widuje się za życia, lecz wielorybnicy

często znajdują jej zwłoki w wielorybach.
Tam wydziela swoje mocne wonie,

swojego ducha - Joy, Fly By Night, Green
Paradise
, zawsze dążąc do tego,

czym musi się stać. Jakże się nazywała, ambra?
porusza się przede mną, prawie na dotknięcie -

jaśmin, lawenda, bergamotka, róża...

Jorie Graham

W skład zbioru Prześwity weszły utwory z tomów: Hybrids of Plants and of Ghosts (1980), Erosion (1983), The end of beauty (1987), The Region of Unlikeness (1991), Materialism (1993), Errancy (1997), Swarm (200), NEVER (2002), Overlord (2005), Sea Change (2008) oraz najnowszego Place (2012).

Pierwsze zetknięcie Jorie Graham z poezją miało miejsce, gdy studiowała na wydziale filmowym. Przechodząc korytarzem Uniwersytetu Nowojorskiego usłyszała Macha Louisa Rosenthalla czytającego „The Love Song of J. Alfred Prufrock” T.S. Eliota. „Poczułam, jakby zagrano coś w kluczu, który rozpoznało moje serce” - stwierdziła w jednym z wywiadów opisując ten moment.

Być może to doświadczenie sprawiło, że autorka oprócz pracy poetyckiej poświęciła się nauczaniu. Była dyrektorem Writer's Workshop na Uniwersytecie Iowa, od 1999 roku wykłada na Uniwersytecie Harvarda. Jedną z jej studentek była Natalie Hershlag, lepiej znana jako Natalie Portman. Aktorka, laureatka Oscara za główną rolę w filmie „Czarny łabędź”, odnalazła w Jorie Graham mentorkę.

„Była kobietą, jaką ja chciałam być - seksowną i inteligentną. Słuchanie, jak opowiada o poezji, było dla mnie niesamowitym darem. Yeats, Eliot - rytmy ich słów zostają w twoim ciele przez cały dzień.” - tak Portman opisała w wywiadzie dla Vogue naukę u Graham.

Sama wykładowczyni zauważa, że Portman używała w czasie nauki swojego prawdziwego nazwiska i dodaje, że „klasa szybko zapomniała, czym była, a poznała, kim była. Była zdeterminowana, by jej życie nie opierało się wyłącznie na sławie, by nie stracić z oczu prawdziwego celu podróży, jaką jest życie”.

Twórczość urodzonej 9 maja 1950 roku w Nowym Jorku amerykańskiej poetki słynie przede wszystkim z filozoficznych odniesień, skomplikowanych metafor i wizualnych przedstawień. Pierwsze wiersze opublikowała w 1977 roku, a debiutancki tom Hybrids of Plants and of Ghosts ukazał się w roku 1980.

Wychowywała się we Francji a później we Włoszech między dwoma twórczymi światami - dziennikarstwem i sztuką. Ojciec, Curtis Bill Pepper, jest dziennikarzem, korespondentem wojennym, w latach 1957-1969 był również redaktorem naczelnym tygodnika Newsweek w Rzymie. Matka - malarka i rzeźbiarka - zaszczepiła w córce miłość do sztuki. Dlatego też Graham czuje, że jest w pewnym sensie „reporterem”, a jej utwory to „swego rodzaju wiadomości”.

Gdy w wieku 19 lat wróciła do Nowego Jorku, władała biegle językiem francuskim i włoskim. Wielojęzyczność odegrała wielką rolę w jej twórczości. W rozmowie z Miłoszem Biedrzyckim i Ewą Chruściel stwierdza: „Powiedziałabym wręcz, że zasadniczą motywacją do pisania jest dla mnie: zmusić się, swoją jaźń, do fizycznej, zmysłowej obecności. Widzę tu bezpośredni związek z wczesną wielojęzycznością, która dezorientuje ducha i zmusza do stawiania pytań o to, gdzie jest rzeczywistość, czy też, dajmy na to, gdzie jest 'dana' rzeczywistość”.

Graham jest jedną najbardziej uznanych poetek amerykańskich. Za książkę „The Dream of the Unified Field: Selected Poems 1974-1994” została uhonorowana w 1996 roku nagrodą Pulitzera w kategorii poezja. Wśród wielu wyróżnień, które otrzymała przez lata pracy, można wymienić Stypendium Johna D. i Catherine T. MacArthur oraz Nagrodę Morton Dauwen Zabel przyznanej przez American Academy and Institute of Arts and Letters.

Program Języki obce to festiwalowe spotkania z zagranicznymi gośćmi organizowane przez Fundację Europejskich Spotkań Pisarzy i powiązane z wydaniem ich utworów w polskim tłumaczeniu. Chcemy zaproponować polskim czytelnikom możliwość poznania nie tylko dzieł zagranicznych artystów, ale także ich samych - dlatego wizyty autorów podczas kolejnych edycji Portu poprzedzą premierowe książki wydawane przez Biuro Literackie.

Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników Portalu Księgarskiego,
nie ponosimy odpowiedzialności za ich treść i zastrzegamy sobie prawo do usunięcia komentarza bez podania przyczyny.
Zasady umieszczania komentarzy w Portalu Księgarskim.
Widzisz naruszenie zasad – zgłoś to redakcji (redakcja@ksiazka.net.pl).

Dodaj komentarzy

Adding an entry to the guestbook
CAPTCHA image for SPAM prevention
 
Serwis używa plików cookie, które są niezbędne do komfortowego korzystania z portalu, m.in. utrzymania sesji logowania. Możesz w dowolnej chwili zmodyfikować ustawienia cookie w swojej przeglądarce. Aby dowiedzieć się więcej przeczytaj informacje o cookie.