fesstiwal słowa w piosence
--

Wystawa w Zachęcie "Fotobiografia PRL. Opowieści reporterów"

Wydarzenia [09.08.13]

Wydawnictwo Znak i Zachęta – Narodowa Galeria Sztuki prezentują pierwszy, obszerny portret fotograficzny PRL opowiedziany ustami jego twórców. Od 12 sierpnia, w Zachęcie oglądać można wystawę „Czas wolny. Fotografie”, autorski projekt Łukasza Modelskiego. Ponad dwieście prac, których autorami są najbardziej znani fotoreporterzy PRL-u ujawnia tę mniej oficjalną, ludzką twarz epoki. Równolegle ukazuje się książka „Fotobiografia PRL” przygotowana również przez Łukasza Modelskiego. Tu z kolei mamy do czynienia z sześcioma rozmowami o fotografii, życiu, artystycznej bohemie, karierze zawodowej i społeczeństwie PRL. Dzięki temu wielogłosowi rysuje się przed nami świat nieoczywisty, zawieszony pomiędzy „gierkowską oficjałką” a odbiciem w „krzywym zwierciadle”.

Dział Prawo Autorskie sponsoruje ZAIKS

6 spojrzeń na Polskę

Książka Łukasza Modelskiego „Fotobiografia PRL” powstała, jak podkreśla sam autor, „nieco przypadkiem”. W trakcie rozmowy z jednym ze swoich bohaterów, autor zrozumiał, że fotoreporterzy PRL-u zapisali w swych pracach niezwykły fragment wiedzy o 45 latach Polski Ludowej – od oficjalnych spotkań rządowych, poprzez wizyty zagranicznych gości, życie artystów oraz społeczne tło epoki. Rozmówcy Modelskiego niby od niechcenia rysują portret Polski sprzed 30-40 lat, a na jego tle swoje zawodowe dojrzewanie oraz perypetie towarzyszące na co dzień pracy fotoreportera. Ich opowieści mogą się dziś wydawać już nieco egzotyczne, jakby dotyczyły jakiegoś zupełnie innego, nieznanego świata. Z sześciu rozmów przeprowadzonych przez Modelskiego w ciągu kilku miesięcy miesięcy, szczególnie zapamiętujemy te, które dotyczą gwiazd warszawskiej i krakowskiej bohemy, nieznanych faktów z życia polskich polityków, czy te obnażające absurdy rzeczywistości. Najmniej w trakcie kilkudziesięciu lat pracy reporterskiej bohaterowie Modelskiego mieli do czynienia
z wydarzeniami o znaczeniu politycznym, historycznym. Towarzyszyli z aparatem oficjalnej władzy, ale rzadko fotografowali przełomy, strajki czy opozycyjne zrywy. Książka przygotowana przez Łukasza Modelskiego to sześć rozmów z fotografami, którzy stworzyli obrazy tak sugestywne, że to właśnie ich oczami „pamiętamy” PRL. Z Romualdem Broniarkiem, etatowym fotografem tygodnika „Przyjaźń”, Janem Morkiem, autorem jedynej fotografii Fidela Castro grającego w Warszawie w koszykówkę, Wojciechem Plewińskim, twórcą najważniejszych okładek krakowskiego „Przekroju”, Aleksandrem Jałosińskim, związanym m.in. ze „Sztandarem Młodych”, „Kulturą”, „Perspektywami”, Bogdanem Łopieńskim – autorem słynnej fotografii Edwarda Gierka i Piotra Jaroszewicza „Przyspieszamy obywatele” i Tadeuszem Rolke, jedynym, któremu udała się tzw. kariera zagraniczna. Na trzystu stronach, na sześć głosów opowiadana jest oficjalna i nieoficjalna historia trzech pokoleń Polaków. Tekst jest ilustrowany jest najbardziej znanymi i charakterystycznymi fotografiami autorstwa bohaterów książki.

Czas wolny. Fotografie

„Obywatele PRL byli zajęci budowaniem socjalizmu do 16. Potem, w czasie wolnym, po wyjściu z pracy, stawali się innymi ludźmi” – mówi Aleksander Jałosiński, fotoreporter.

Życie codzienne uchwycone na fotografiach sześciu uczestników wystawy bywa absurdalne, zabawne, ale także niepokojące. Dla części bohaterów zdjęć „czas wolny” to wysiłek funkcjonowania „pomimo rzeczywistości”, próba zapanowania nad tym, nad czym zapanować się da. Dla innych – przeciwnie – to czas zapomnienia w przypadkowej
i doraźnej zabawie.

Fotografie prezentowane na wystawie często w zamierzeniu pełniły funkcję propagandową. Równie często jednak – przy świadomym udziale ich twórców, a czasem jedynie dzięki nowemu kontekstowi – stawały się antypropagandą. Tym ciekawszą, że publikowaną przecież w oficjalnych mediach. Powstawały jako ilustracje do artykułów, wywiadów, reportaży, czasem „przy okazji” zleceń. Sześciu fotografów, z których najstarszy urodził się w 1928, a najmłodszy – w 1940 roku, większą część życia zawodowego spędziło w PRL-u. Pracowali dla każdego niemal rodzaju prasy – od zapatrzonego
w Zachód „Przekroju”, przez estetyzującą „Polskę”, gazety codzienne, tygodniki, pisma branżowe, po „Przyjaźń” – organ Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej. Uczestnicy wystawy to młodsi koledzy legendarnych fotoreporterów tygodnika „Świat”, których na początku kariery traktowali jak mistrzów. Z czasem każdy z nich osiągnął osobisty, rozpoznawalny styl. Wszystkich, choć w różnym stopniu, łączy odchodzenie od „chropawej”, reportażowej estetyki fotografów „Świata” na rzecz starannej kompozycji bliższej artystycznemu reportażowi fotografów agencji Magnum.

 

"Fotobiografia PRL opowieści reporterów"

Łukasz Modelski

Książka

Arcyciekawa książka. Każda z tych opowieści jest dziś ważną częścią naszej historii.

Chris Niedenthal

 

O drogach do kariery i jej meandrach, o biedzie i szpanie, życiu artystycznym, politycznym i całkiem prywatnym. Wielcy polscy fotoreporterzy mają nie tylko dobre oko na wdzięk
PRL-u, ale i dar opowieści.

Małgorzata Szejnert, także z PRL-u

Jak szukano dziewczyn na okładki “Przekroju”?

W jaki sposób, fotografując 30  maszyn przemysłowych w ciągu jednego dnia, można było zarobić na samochód?

Czy łatwo współpracowało się z Andrzejewskim, Mrożkiem, Polańskim?
Jak przed obiektywem zachowywał się Edward Gierek, a jak Fidel Castro?

Wielkie fotoreportaże i zdjęcia „ku czci”. Projekty artystyczne i chałtury. Szczyty władzy i głęboka prowincja. Między marzeniami o Zachodzie a szarą codziennością.  Różne oblicza PRL-u w obiektywie mistrzów polskiej szkoły fotoreportażu.

 

Rozmowy Łukasza Modelskiego z Romualdem Broniarkiem, Aleksandrem Jałosińskim, Bogdanem Łopieńskim, Janem Morkiem, Wojciechem Plewińskim i Tadeuszem Rolke – najważniejszymi fotoreporterami czasów PRL-u – to niezwykłe spotkania. Opisują fenomen polskiej fotografii reportażowej, przedstawiają bez upiększeń zawodową codzienność reporterów, a przede wszystkim – układają się w niespodziewanie barwny portret tamtych czasów.

Wydawnictwo Znak, Kraków 2013

Oprawa miękka, 320 stron

ISBN 978-83-240-2043-0

Cena: 39,90 PLN

Premiera 15.08.2013

Zapraszamy na otwarcie wystawy

CZAS WOLNY. FOTOGRAFIE

Romuald Broniarek, Aleksander Jałosiński, Bogdan Łopieński, Jan Morek, Wojciech Plewiński, Tadeusz Rolke

w poniedziałek 12 sierpnia o godz. 19.

Wystawa to fotograficzny, nieoficjalny portret PRL-u. Zdjęcia nie pokazują ani rządowych ceremonii, ani głów państw, ani bohaterów propagandowych reportaży. Bohaterowie prezentowanych fotografii nie są w pracy
– odpoczywają, swobodnie dysponują swoim czasem. Czy rzeczywiście?

Fotoreporterzy biorący udział w wystawie pracowali dla każdego niemal rodzaju prasy dostępnej w PRL-u – od zapatrzonego w Zachód „Przekroju”, przez estetyzującą „Polskę”, gazety codzienne, tygodniki, pisma branżowe, po „Przyjaźń” – organ Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej. Zdjęcia pokazywane na wystawie powstawały jako ilustracje do artykułów, wywiadów, reportaży. Czasem „przy okazji” zleceń.

Wystawę można oglądać do 22 września

od wtorku do niedzieli w godz. 12–20

w Zachęcie – Narodowej Galerii Sztuki

pl. Małachowskiego 3 w Warszawie

www.zacheta.art.pl

www.otwartazacheta.pl







O autorze i kuratorze

Zależało mi na tym, żeby moi rozmówcy byli w centrum wydarzeń.
Jeśli polityka, to z obiektywem skierowanym w twarz pierwszego sekretarza, jeśli reportaż z prowincji, to z najgłębszej, jeśli moda, to peerelowski top, jeśli sztuka, to najważniejsi twórcy”.

Łukasz Modelski, ze wstępu do „Fotobiografii PRL”

Łukasz Modelski (1970)

studiował w Warszawie, Paryżu i Poitiers. Z wykształcenia historyk sztuki
i cywilizacji średniowiecza, z zawodu redaktor i reporter. Zastępca redaktora naczelnego magazynu „Twój Styl”. Autor bestsellerowych Dziewczyn wojennych.

Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników Portalu Księgarskiego,
nie ponosimy odpowiedzialności za ich treść i zastrzegamy sobie prawo do usunięcia komentarza bez podania przyczyny.
Zasady umieszczania komentarzy w Portalu Księgarskim.
Widzisz naruszenie zasad – zgłoś to redakcji (redakcja@ksiazka.net.pl).

Dodaj komentarzy

Adding an entry to the guestbook
CAPTCHA image for SPAM prevention
 
Serwis używa plików cookie, które są niezbędne do komfortowego korzystania z portalu, m.in. utrzymania sesji logowania. Możesz w dowolnej chwili zmodyfikować ustawienia cookie w swojej przeglądarce. Aby dowiedzieć się więcej przeczytaj informacje o cookie.