fesstiwal słowa w piosence
--

Paszporty „POLITYKI″ po raz dwudziesty trzeci!

[09.12.15]

Rozpoczyna się kolejna edycja nagród Paszporty „POLITYKI″, jednych z najbardziej prestiżowych nagród kulturalnych w Polsce, przyznawanych nieprzerwanie już od 23 lat. Nominacje do nagród zostały ogłoszone w dzisiejszym wydaniu tygodnika „POLITYKA″.

Dział Prawo Autorskie sponsoruje ZAIKS

W kategorii literatura nominowani zostali:

Weronika Murek - aplikantka adwokacka, urodzona w 1989 r. w Bytomiu, mieszka w Katowicach. Weronika Murek, autorka jednego z najgłośniejszych debiutów tego roku, czyli nominowanego przez nas zbioru opowiadań Uprawa roślin południowych metodą Miczurina (Wydawnictwo Czarne), jest absolwentką Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego. Została też laureatką konkursu na najlepsze europejskie mikroopowiadanie, tzw. flash fiction. „Zadebiutować tak jak Murek to jest sztuka. »Uprawa roślin…« to dojrzały popis umiejętności pisarskich i ćwiczenia z wyobraźni. Murek używa psychodelii do tworzenia mocno realistycznych przypowieści” – pisze Anna Marchewka. A wszystko zaczęło się w 2012 r. od „Czarnych Warsztatów Pisania Prozą”. Murek pisała opowiadanie zadane jako praca domowa przez Justynę Bargielską, na podstawie tekstu z „Super Expressu”. Była to historia kobiety, która założyła fundację uświadamiającą matki, jak bardzo niebezpieczne dla życia dzieci mogą być pralki. Już pierwsze jej próbki literackie były surrealistyczne. Sama była wierną czytelniczką iberoamerykańskiego realizmu magicznego. „Ledwie sto stron z kawałkiem – ale jakich! »Uprawa roślin...« uderza dojrzałością, nietuzinkową wyobraźnią, językową wrażliwością, pełną kontrolą nad słowem, zdaniem, akapitem. Na deser dostajemy absurdalny czarny humor, który nie tyle śmieszy, ile bardzo niepokoi – pisze Piotr Kofta. – W mojej opinii to debiut roku”.

Murek kolekcjonuje dziwne słowa. Układa z nich kompozycje. Już sam spis treści w zbiorze opowiadań układa się w taki tekst: „Organizacja snu w przedszkolu”, „Alergia na pióra pudrowe”, „Ołówek, siekierka, kijek”. Szuka tych słów w książkach kupowanych na Allegro. „Zawsze mnie potwornie ręka swędzi, żeby rzeczywistości dorobić jeden czy drugi lufcik, wypustkę” – mówiła w jednym z wywiadów. W świecie, który opisuje, nie wiadomo, kto jest żywy, kto martwy, te opowiadania rozkwitają jak egzotyczne rośliny w nieprzewidywalnym kierunku i kształcie. W tym roku Murek zadebiutowała też jako autorka sztuki teatralnej o tajemniczym tytule „Feinweinblein”, za którą otrzymała Gdyńską Nagrodę Dramaturgiczną.

 

Andrzej Muszyński - prawnik z wykształcenia, pisarz z wyboru. Pochodzi z Krzykawy, urodził się w 1984 r. Nominacje do Paszportu POLITYKI przyniosła mu opublikowana przez Wydawnictwo Literackie książka Podkrzywdzie. „Za stworzenie bujnego świata na skraju realności i onirycznej baśni. A także idealnie do niego dostosowanego, równie oszalałego i intensywnego gąszczu literackiego języka” – uzasadniała Zofia Król. Andrzej Muszyński był pierwszym stypendystą Fundacji Herodot im. Ryszarda Kapuścińskiego i laureatem konkursu na najlepsze opowiadanie 2012 r. na Międzynarodowym Festiwalu Opowiadania we Wrocławiu. Nakładem Wydawnictwa Czarne ukazał się jego debiutancki zbiór reportaży Południe – nominowany do Nagrody im. Beaty Pawlak (2013 r.), oraz prozatorska Miedza (2013 r.) – nominowana do Nagrody Literackiej Gdynia. W tym roku oprócz nominowanego Podkrzywdzia wyszła też jego książka reportażowa o Birmie Cyklon – nominowana do Nagrody im. Beaty Pawlak. Muszyński był też laureatem innych nagród: Kolosa za wyprawę w Himalaje Birmańskie oraz Nagrody im. Andrzeja Zawady, ufundowanej przez Miasto Gdynia na eksplorację północnej Birmy. Jego teksty w tłumaczeniu na język birmański ukazywały się w największych birmańskich dziennikach, m.in. „Myanmar Times”, oraz w języku angielskim w miesięczniku „Irrawaddy” wydawanym w Azji Południowo-Wschodniej. Był też stypendystą ministra kultury oraz miasta Krakowa. Ostatnio debiutował jako poeta na łamach „Akcentu” i „Toposu”.

„Całkiem odpowiedzialnie można go nazwać odnowicielem prozy wiejskiej – twierdzi Dariusz Nowacki. – W swoim tegorocznym debiucie powieściowym »Podkrzywdzie« kontynuuje to, co udanie zaczął w zbiorze opowiadań »Miedza« (2013 r.), czyli pracę artystyczną obliczoną na ocalanie pamięci o kulturze i duchowości świata, który już nie istnieje. Realizm magiczny praktykowany przez Muszyńskiego brzmi czysto i przekonująco”. Muszyński mieszka w Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, gdzie prowadzi gospodarstwo. Jest też kolekcjonerem antykwarycznych publikacji i staroci związanych z najbliższą okolicą. To miłośnik Tatr oraz space art, sztuki wizualizacji kosmosu, o której pisał w „Triadzie”, e-booku wydanym przez CCPress (2015 r.).

Łukasz Orbitowski - urodził się w 1977 r. Ukończył filozofię na Uniwersytecie Jagiellońskim, mieszka w Warszawie. Debiutował na łamach miesięcznika „Science Fiction”. Napisał już 14 książek, m.in: Tracę ciepło (Złote Wyróżnienie Nagrody Literackiej im. Jerzego Żuławskiego), Święty Wrocław (Srebrne Wyróżnienie Nagrody Literackiej im. Jerzego Żuławskiego), zbiór opowiadań Nadchodzi. Już po raz drugi jest nominowany do Paszportów POLITYKI: poprzednio za Szczęśliwą ziemię (w 2013 r.), teraz za Inną duszę (wydawnictwo Od deski do deski).

„Choć brzmi to jak frazes, każda kolejna powieść tego pisarza jest lepsza od po- przedniej – napisał o nominowanej powieści Dariusz Nowacki. – Najnowsza, »Inna dusza«, odsłania historię dwu strasznych, niezrozumiałych zbrodni, do których do- szło w drugiej połowie lat 90. w Bydgoszczy. Przynosi świetne studium psychiki nastoletniego mordercy i osób z jego otoczenia, a także zawiera wiarygodny obraz Polski doby przełomu ustrojowego”. Łukasz Orbitowski był do niedawna kojarzony przede wszystkim z powieściami grozy i fantastyką. Jednak w jego kolejnych książkach wątków fantastycznych było coraz mniej. W poprzedniej, „Szczęśliwej ziemi”, najciekawsza wydawała się sfera realistyczna, czyli historia piątki przyjaciół z miasteczka Rykusmyku. Jednak zdaniem Piotra Kofty Orbitowski nie odcina się od swoich korzeni: „Orbitowski zrezygnował z grozy? Bynajmniej – po prostu zamienił monstra na metafory. I chociaż »Inna dusza« to rzecz oparta na faktach, jest zarazem pełnokrwistą powieścią. Nie tylko historią mordercy, ale też historią o Polsce lat 90., Polsce podwójnie znokautowanej, raz przez komunizm, drugi raz przez transformację”. Bernadetta Darska w uzasadnieniu nominacji pisze: „To doskonałe połączenie powieści inicjacyjnej, psychologicznej i obyczajowej, ale i – co tak naprawdę najistotniejsze – precyzyjne, poruszające i zapadające w pamięć studium zła”.

Oni nominowali: Piotr Bratkowski („Newsweek”), dr hab. Bernadetta Darska (Uniwersytet Warmińsko-Mazurski, bernadettadarska.blogspot.com), Paweł Dunin-Wąsowicz („Lampa”), dr Grzegorz Jankowicz („Tygodnik Powszechny”), Piotr Kofta („Dziennik. Gazeta Prawna”), dr Zofia Król (Dwutygodnik.com), Juliusz Kurkiewicz („Gazeta Wyborcza”), dr Anna Marchewka (Uniwersytet Jagielloński), Michał Nogaś (Polskie Radio Trójka), dr hab. Dariusz Nowacki (Uniwersytet Śląski).

Ponadto zgłoszeni zostali: Magdalena Grzebałkowska, Magdalena Kicińska, Grzegorz Kwiatkowski, Grzegorz Kalinowski, Jakub Małecki, Dominika Słowik, Wit Szostak, Michał Radomił Wiśniewski, Filip Zawada.

Nagrody w poszczególnych kategoriach przyznawane są na podstawie wskazań krytyków w sześciu dziedzinach: film, teatr, sztuki wizualne, literatura, muzyka poważna, muzyka popularna. Wyróżniają one utalentowanych, młodych twórców, którzy swoją działalnością w danym roku wywarli niekwestionowany wpływ na polską kulturę wychodząc przed szereg i tworząc nowe trendy, będąc najlepszymi ambasadorami Polski w świecie. Nagroda specjalna, jaką jest Kreator Kultury, trafia w ręce wybitnych twórców, za szczególne osiągnięcia w popularyzacji polskiej kultury.

Paszporty „POLITYKI″ co roku udowadniają, że ponad wszelkimi podziałami redakcyjnymi porozumienie w dziedzinie kultury jest możliwe. Krytycy z różnych redakcji i instytucji kultury wytypowali, jak co roku, w każdej kategorii artystów, których osiągnięcia uznali za ważne.

Laureatów wybranych przez Kapitułę poznamy podczas uroczystej Gali, która odbędzie się 12 stycznia 2016 roku w Teatrze Wielkim - Operze Narodowej w Warszawie, transmitowanej w Programie Drugim Telewizji Polskiej.

GLK. źródło: instytutksiazki.pl

Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników Portalu Księgarskiego,
nie ponosimy odpowiedzialności za ich treść i zastrzegamy sobie prawo do usunięcia komentarza bez podania przyczyny.
Zasady umieszczania komentarzy w Portalu Księgarskim.
Widzisz naruszenie zasad – zgłoś to redakcji (redakcja@ksiazka.net.pl).

Dodaj komentarzy

Adding an entry to the guestbook
CAPTCHA image for SPAM prevention
 
Serwis używa plików cookie, które są niezbędne do komfortowego korzystania z portalu, m.in. utrzymania sesji logowania. Możesz w dowolnej chwili zmodyfikować ustawienia cookie w swojej przeglądarce. Aby dowiedzieć się więcej przeczytaj informacje o cookie.